Voor veel knaagdieren wordt het gebruik van een loopwiel aangeraden. Het biedt knagers een manier om even lekker hard te rennen, zonder gelijk het einde van de kooi tegen te komen. Uiteraard moet de kooi/huisvesting nog steeds groot genoeg zijn voor de knaagdier in kwestie, toch biedt een loopwiel vaak extra verrijking.

Waarom een loopwiel?

In het wild lopen knaagdieren vaak vele kilometers door hun territorium. Deze afstanden kunnen ze natuurlijk in gevangenschap niet zo makkelijk maken, zelfs niet in een enorme kooi en met veel loslooptijd en -ruimte. Een loopwiel biedt een knaagdier de optie om lekker te rennen, zelfs wanneer ze in de kooi zitten.

De behoefte hieraan verschilt per soort en per individueel dier. Persoonlijk heb ik gemerkt dat bijvoorbeeld hamsters hier een enorme behoefte aan hebben, zij lopen in het wild voornamelijk ‘s nachts hele grote afstanden. Mijn Russisch dwerghamster liep dan ook ‘s nachts erg veel in haar loopwiel.

In mijn ervaring is de behoefte bij ratten vaak minder hoog, maar meestal wel aanwezig. In het wild zijn ze vooral in de schemering actief op zoek naar eten en moeten soms lange afstanden afleggen tussen hun nest en het voedsel. In gevangenschap merk ik dat vooral vrouwtjesratten en rittens gretig gebruik maken van het loopwiel, rennen in het loopwiel is een fijne uitlaatklep voor hun energie. Sommige mannen worden luier wanneer ze volwassen worden en tonen daardoor minder of zelfs geen interesse in loopwielen, of het wordt een lekkere zit- of slaapplaats. 😉

Naar mijn mening is het goed om je ratten in ieder geval een goed loopwiel aan te bieden. Mocht je merken dat je huidige groep ratten het loopwiel niet gebruikt, kun je deze altijd uit de kooi halen. Een loopwiel is dus dus niet iets wat iedere rattenkooi altijd moet hebben, maar biedt de optie in ieder geval aan voor je besluit geen loopwiel in de kooi te doen!

Een goed loopwiel

Een loopwiel kan dus een hele welkome toevoeging zijn aan de kooi voor je ratten, maar dan moet het wel een goed loopwiel zijn. Een loopwiel die niet geschikt is voor tamme ratten zal een van twee gevolgen hebben: ze zullen geen gebruik maken van het loopwiel, of ze maken er wel gebruik van en lopen hierdoor verwondingen op. Het is dus erg belangrijk om een goed loopwiel aan te schaffen. Wat is hierbij belangrijk?

Loopwiel met spijlen

Ongeschikt vanwege de spijlen!!

Allereerst is het formaat een belangrijk aspect. Tamme ratten zijn vrij groot vergeleken met veel andere knaagdieren die als huisdier worden gehouden. Veel loopwielen zijn enkel geschikt voor kleine knaagdieren zoals (dwerg)hamsters en muisjes, of zelfs daarvoor te klein! Een loopwiel voor ratten moet minimaal 28 centimeter in diameter zijn, liefst nog groter. Grotere ratten hebben een groter loopwiel nodig en helaas zijn deze niet altijd makkelijk te verkrijgen. Als het loopwiel te klein is en de rat loopt er toch in, kan deze beschadigingen aan de rug oplopen. Bedenk eens hoe het zou voelen als je regelmatig met een gekromde rug moet lopen, dat kan niet prettig zijn.
Let ook op de breedte van het loopoppervlak als je ratten vrij groot of fors zijn, sommige loopwielen zijn qua diameter goed maar hebben een vrij smal loopoppervlak waardoor grotere ratten er niet comfortabel in kunnen lopen.

Het materiaal van het loopoppervlak is ook erg belangrijk. Tegenwoordig zie je ze gelukkig niet zo veel meer, maar ze worden nog wel verkocht: loopwielen met spijlen. Dit zijn helaas geen veilige loopwielen, aangezien een dier zich makkelijk kan misstappen en met een pootje tussen de spijlen kan vallen. Hierdoor kan het dier zich bezeren, soms zelfs het pootje breken! In het geval van ratten met hun lange staart kunnen ze er ook nog met hun staart tussen komen.
Een dicht loopoppervlak van plastic of metaal is sowieso veilig, hout is ook een mogelijkheid maar zal snel vies worden door de uitwerpselen die ratten vaak tijdens het rennen laten lopen. Daarnaast is een loopoppervlak van fijnmazig gaas ook veilig, het gaas is namelijk te fijn om met pootjes doorheen te vallen.

Loopwielen met gaas

Loopwiel met fijnmazig gaas

Veilig voor ratten

Over deze loopwielen wil ik even uitweiden, veel mensen maken zich namelijk nog wel eens zorgen over de veiligheid van deze wielen. Ze lijken natuurlijk ook een beetje op de bekende gevaarlijke loopwielen met spijlen en op het oog lijkt het alsof een dier tussen het wiel en het ophangmechanisme vast kan komen te zitten, bijvoorbeeld met het kopje.
Gelukkig blijkt dit loopwiel uit ervaring veilig. Er zit voldoende ruimte tussen de stangen en het wiel waardoor de kans op een ongeluk bizar klein is. Er zijn voor zover bekend nooit problemen met de pootjes gemeld door het loopoppervlak, het gaas is dus fijn genoeg om veilig over te lopen.

Zelf gebruik ik deze loopwielen al een jaar of 8 en ken ik fokkers welke deze wielen nog veel en veel langer gebruiken, zonder ook maar enig probleem. Ook zijn dit type loopwielen populair bij gerbils. Gebeuren er dan helemaal nooit ongelukken? Denk het niet, helaas weten ratten zich soms in rare situaties te werken en zo zijn er ook wel eens dingen mis gegaan met hangmatjes en ophanghaakjes. Over deze loopwielen heb ik slechts 1 negatief verhaal uit eerste hand gehoord, verder alleen maar positieve ervaringen van ervaren liefhebbers. Wat mij betreft zijn deze wielen veilig. Mocht je toch twijfelen, neem gerust een ander loopwiel!

Flying Saucers

Flying Saucer loopwiel

In principe veilig, maar wordt vaak niet gebruikt door ratten

Over andere loopwielen gesproken, we hebben het nog niet over Flying Saucer en vergelijkbare loopwielen gehad. Dit zijn loopwielen met een horizontale schijf als loopoppervlak, en zouden beter voor de rug zijn aangezien er uberhaupt geen kromming in zit.

Helaas blijkt dat de meeste volwassen ratten deze wielen simpelweg niet gebruiken. Soms willen rittens er nog wel op lopen, maar eenmaal volwassen gebruiken ze dit type wiel niet meer in tegenstelling tot een “traditioneel” loopwiel. Zonde van het geld dus, al zijn ze gelukkig ook niet heel duur.

Lijstje loopwielen

Tic Tac Wheel

Tic Tac Wheels zijn heel groot, maar enkel in Engeland te bestellen

Voor het gemak zal ik hieronder een aantal loopwielen noemen die geschikt zijn voor ratten, mits je ratten niet te groot zijn. Er zitten voor- en nadelen aan elk wiel, dus vraag vooral naar de ervaringen van mede-rattenliefhebbers voor je een wiel aanschaft. Op de Facebookgroep “Tamme Ratten!” (van de website www.tammeratten.nl) zitten erg veel ervaren rattenliefhebbers die je tips kunnen geven! Ook kan ik de Tamme Ratten wiki erg aanraden, hierop vind je een pagina over loopwielen al zijn sommige van deze loopwielen niet meer makkelijk te krijgen.

  • Trixie plastic loopwiel (diameter 28 of 33cm)
  • Silent Spinner (diameter 29cm)
  • Ferplast plastic loopwiel (diameter 29cm)
  • Trixie Giant Run-Around (diameter 28cm)
  • Nobby metalen loopwiel (diameter 28cm)
  • Tic Tac Wheel (diameter vanaf 30,5cm, verkrijgbaar in Engeland)